POLSKA
W Polsce sektor TSL reprezentowany jest przez szereg organizacji o zróżnicowanym profilu – od związków pracodawców i izb gospodarczych po stowarzyszenia branżowe. Ich zadaniem jest nie tylko ochrona interesów firm transportowych, spedycyjnych i logistycznych, ale także aktywny udział w kształtowaniu polityki regulacyjnej, edukacji branżowej i promocji polskiego transportu na rynkach zagranicznych.
1/ Zrzeszenie Międzynarodowych Przewoźników Drogowych (ZMPD)

Największe polskie stowarzyszenie transportu drogowego, założone w 1957 roku, skupia ponad 4000 firm przewozowych działających w międzynarodowym transporcie drogowym
Cele i działalność: ZMPD udziela pomocy swoim członkom i reprezentuje ich interesy wobec władz oraz organizacji krajowych i międzynarodowych. Interweniuje w sprawach przewoźników (np. pomoc kierowcom w razie problemów za granicą) oraz aktywnie uczestniczy w konsultacjach legislacyjnych dotyczących transportu. Jako jedyna organizacja z Polski jest członkiem IRU (Międzynarodowej Unii Transportu Drogowego), co zapewnia jej wpływ na globalne regulacje branżowe.
Władze i kluczowe osoby: Wieloletnim prezesem ZMPD (od 2006 r.) jest Jan Buczek, a organizacja działa poprzez wybieralny Zarząd i Radę Delegatów (delegaci wybierani spośród członków regionalnych).
Prezes Jan Buczek podkreśla, że branża transportowa stoi przed koniecznością konsolidacji: Uważam, że w 2025 roku rozpocznie się proces konsolidacji w naszej branży, w wyniku czego powstaną duże, silne podmioty. Ten proces jest nieuchronnym kierunkiem i dużą szansą”.
2/ Związek Pracodawców „Transport i Logistyka Polska” (TLP)

Jest to organizacja pracodawców utworzona w 2014 roku, zrzeszająca obecnie ponad 60 wiodących firm transportowo-logistycznych (z łączną liczbą ok. 40 tys. pracowników).
TLP skupia głównie duże przedsiębiorstwa z sektora transportu drogowego i spedycji.
Cele i działalność: Misją TLP jest ochrona, promowanie i reprezentowanie wspólnych interesów ekonomicznych i prawnych firm z branży TSL. Związek aktywnie wpływa na kształt prawa transportowego w Polsce i UE, buduje pozytywny wizerunek polskiego transportu za granicą oraz dba o poprawę warunków prowadzenia działalności (m.in. walka z nieuczciwą konkurencją i niekorzystnymi regulacjami).
Władze i kluczowe osoby: Prezesem TLP od początku istnienia jest Maciej Wroński, prawnik i były urzędnik resortu transportu. Organizacją kieruje Zarząd z prezesem, a nadzór sprawuje Rada TLP (przewodniczący Rady: Paweł Trębicki), złożona z przedstawicieli firm członkowskich.
Maciej Wroński krytycznie ocenia na przykład niektóre unijne inicjatywy klimatyczne, wskazując na ich paradoks: „Europa przypomina kogoś, kto wybija szyby, żeby mieć pretekst do ich wstawiania i chwalić się, że dzięki temu tworzy nowe miejsca pracy” – komentuje prezes TLP w kontekście rosnących obciążeń dla transportu.
3/ Ogólnopolski Związek Pracodawców Transportu Drogowego (OZPTD)

Związek pracodawców utworzony w 1998 roku, uważany za najliczniejszą organizację pracodawców sektora transportu drogowego w Polsce. OZPTD zrzesza przedsiębiorców-przewoźników drogowych (głównie firmy przewozu towarów) z całego kraju.
Cele i działalność: OZPTD powstał z inicjatywy przewoźników, by skutecznie walczyć o poprawę warunków prowadzenia transportu drogowego. Koncentruje się na eliminowaniu niekorzystnych rozwiązań legislacyjnych – zabiega o przyjazne prawo i egzekwowanie przepisów w walce z „szarą strefą” w transporcie. Prowadzi dialog z rządem i samorządami, broni godności, praw i interesów materialnych pracodawców transportu drogowego. Związek uchodzi za jedną z najaktywniejszych organizacji walczących o prawa polskich przewoźników.
Władze i kluczowe osoby: Strukturę stanowi Zarząd Główny z Przewodniczącym (wybieranym przez Walne Zgromadzenie Członków) oraz oddziały regionalne. Obecnym Przewodniczącym jest Piotr Litwiński. Związek posiada sztandar, a także rady regionalne koordynujące działania lokalnie.
4/ Polska Izba Spedycji i Logistyki (PISiL)

Izba założona została w 1993 roku z siedzibą w Gdyni, zrzeszająca przedsiębiorstwa branży spedycyjnej, transportowej i logistycznej. W skład PISiL wchodzą zarówno duże firmy spedycyjne o zasięgu międzynarodowym, jak i mniejsze firmy świadczące usługi logistyczne.
Cele i działalność: Misją PISiL jest wspieranie rozwoju sektora TSL w Polsce oraz integracja środowiska branżowego. Izba promuje dobre praktyki, opracowuje standardy (np. Ogólne Polskie Warunki Spedycyjne), uczestniczy w opiniowaniu przepisów prawnych dotyczących logistyki i transportu. Reprezentuje interesy członków wobec administracji (np. ułatwienia w odprawach celnych, procedurach eksportowych). PISiL aktywnie działa też na forum międzynarodowym – jest członkiem FIATA i europejskiej federacji CLECAT, dzięki czemu głos polskich spedytorów jest słyszany w UE.
Władze i kluczowe osoby: Organem stanowiącym jest Walne Zgromadzenie Członków Izby, zaś prace nadzoruje Rada PISiL. Przewodniczącym Rady od wielu lat jest Marek Tarczyński, a Sekretarzem Rady – Juliusz Skurewicz.
5/ Polska Unia Transportu (PUT)

Organizacja pracodawców – związek przewoźników drogowych powołany w 2015 roku, reprezentujący głównie małe i średnie firmy transportowe. PUT zrzesza kilkuset przewoźników z całej Polski, w tym wielu właścicieli firm rodzinnych (wg danych własnych ok. 1000+ uczestników społeczności związanej z PUT).
Cele i działalność: Nadrzędnym celem PUT jest usuwanie barier hamujących rozwój branży transportowej oraz wspieranie konkurencyjności polskich firm na rynku europejskim. Organizacja promuje swoich członków za granicą, buduje wzajemne zaufanie i rzetelność w branży oraz angażuje się w rozwój edukacji biznesowej i zawodowej kierowców i kadry transportowej. PUT aktywnie interweniuje w bieżących problemach przewoźników (np. organizuje spotkania informacyjne, pomaga w interpretacji nowych przepisów). Działa też jako think-tank – współpracuje z ośrodkami naukowymi nad rozwiązaniami dla TSL.
Władze i kluczowe osoby: Prezesem Zarządu PUT od początku istnienia jest Leszek Luda, przedsiębiorca transportowy z Wrocławia. U jego boku funkcję wiceprezesa pełni Sebastian Kania. Struktura PUT opiera się na zarządzie i radzie związku, jednak ze względu na stosunkowo niewielką skalę organizacji władze są dość scentralizowane (prezes jest głównym reprezentantem). PUT współpracuje z innymi związkami (m.in. jest sygnatariuszem wspólnych apeli branżowych obok TLP, ZMPD, OZPTD).
EUROPA
Na poziomie europejskim funkcjonują federacje i stowarzyszenia, które zrzeszają krajowe organizacje TSL i reprezentują interesy branży w strukturach Unii Europejskiej oraz organizacjach międzynarodowych. Odgrywają one kluczową rolę w tworzeniu wspólnych standardów, harmonizacji przepisów oraz wspieraniu zrównoważonego rozwoju logistyki i transportu w Europie.
1/ IRU – International Road Transport Union (Międzynarodowa Unia Transportu Drogowego)

Globalna federacja organizacji transportu drogowego, założona w 1948 r. z siedzibą w Genewie. Choć działa światowo, odgrywa kluczową rolę w Europie jako głos przewoźników drogowych. IRU zrzesza około 180 krajowych stowarzyszeń przewoźników z ponad 100 krajów, reprezentując łącznie ponad 3,5 miliona przedsiębiorstw transportowych (od dużych flot po indywidualnych przewoźników).
Cele i działalność: IRU działa na rzecz zrównoważonej mobilności i logistyki. Reprezentuje interesy firm transportu drogowego (transport towarów i osób) przed instytucjami międzynarodowymi, m.in. ONZ i UE. Organizacja promuje ułatwienia w handlu i tranzycie (np. system karnetów TIR), bezpieczeństwo transportu oraz wymianę najlepszych praktyk. Prowadzi szkolenia poprzez Akademię IRU i inicjuje standardy poprawiające warunki pracy kierowców oraz bezpieczeństwo na drogach. IRU pełni funkcję doradczą w kwestiach legislacyjnych (np. harmonizacja przepisów dot. czasu pracy kierowców, norm ekologicznych) i stoi na straży interesów przewoźników w dialogu z rządami.
Struktura i osoby: Członkami IRU są stowarzyszenia narodowe (z Polski np. ZMPD). Na czele stoi Sekretarz Generalny – obecnie Umberto de Pretto (od 2013 r.). Organizacją zarządza również wybierany Prezydent IRU (funkcja rotacyjna – w 2024 r. był nim Radu Dinescu, wcześniej Christian Labrot). Kluczowe decyzje podejmuje Walne Zgromadzenie oraz Rada Prezydialna złożona z przedstawicieli organizacji członkowskich. IRU dzięki swojej sieci wpływa na przepisy w skali całej Europy i świata, będąc najważniejszym forum współpracy branży transportu drogowego.
2/ FIATA – International Federation of Freight Forwarders Associations (Międzynarodowa Federacja Związków Spedytorów)

Jest to największa światowa organizacja branży spedycji i logistyki, założona w 1926 r. (obecna siedziba: Genewa). FIATA zrzesza ponad 100 krajowych stowarzyszeń spedytorów oraz tysiące firm i ekspertów indywidualnych – łącznie reprezentuje około 40.000 przedsiębiorstw z ok. 150 krajów świata. W Europie członkami FIATA jest m.in. PISiL z Polski oraz organizacje spedytorów z większości państw.
Cele i działalność: FIATA określa siebie jako „globalny głos logistyki”. Jej misją jest ułatwianie handlu międzynarodowego poprzez standaryzację dokumentów i procedur spedycyjnych, promowanie najlepszych praktyk i podnoszenie kwalifikacji zawodowych spedytorów. Organizacja opracowała uniwersalne dokumenty (np. konosamenty FIATA) i programy szkoleniowe (dyplom FIATA dla spedytorów). FIATA reprezentuje sektor TSL w relacjach z instytucjami takimi jak WTO, UNCTAD, WCO, wpływając na globalne regulacje w obszarze transportu i celnych procedur. Regularnie organizuje światowe kongresy i spotkania, gdzie wypracowywane są stanowiska branży. Poprzez swoje komisje (dot. transportu lotniczego, morskiego, celnego, multimodalnego itp.) wyraża opinie i rekomendacje dla regulacji międzynarodowych.
Struktura i osoby: FIATA jest organizacją członkowską – krajowe związki mają swoich delegatów na General Assembly. Kierownictwo sprawuje Prezydent FIATA (kadencja 2-letnia) wraz z Prezydium. Od października 2023 r. prezydentem jest Turgut Erkeskin z Turcji, który przejął funkcję po dr. Ivanie Petrovie (Bułgaria). W skład ścisłego kierownictwa wchodzą także wiceprezydenci oraz Sekretarz Generalny (obecnie Robert Keen z UK). Dzięki takiej strukturze FIATA łączy globalną perspektywę z silnym mandatem krajowych stowarzyszeń.
Prezydent FIATA Turgut Erkeskin: FIATA jest silniejsza niż kiedykolwiek, napędzana bezwarunkowym przywiązaniem do wartości definiujących nasz cel: doskonałości, współpracy, innowacji, inkluzywności i odpowiedzialności. Ogłaszamy dziś nową strategiczną wizję, dzięki której wzmocnimy cały sektor logistyki. Wierzymy w siłę transformacji, a ta siła płynie z nas samych.
3/ CLECAT – European Association for Forwarding, Transport, Logistics and Customs Services

Główna organizacja reprezentująca sektor spedycji i logistyki na szczeblu Unii Europejskiej. CLECAT (zał. 1958 roku, siedziba w Brukseli) zrzesza 20 narodowych stowarzyszeń spedytorów, logistyków i agentów celnych z krajów UE, reprezentujących łącznie blisko 19.000 firm z branży TSL. Polskim członkiem CLECAT jest PISiL.
Cele i działalność: CLECAT pełni rolę lobby branży TSL wobec instytucji unijnych. Jej głównym celem jest ochrona i reprezentacja interesów europejskich spedytorów i logistyków w procesie tworzenia prawa. Organizacja ma status doradczy przy Komisji Europejskiej w sprawach transportu, spedycji i ceł. Uczestniczy aktywnie w konsultacjach nowych regulacji (np. pakietu mobilności, cyfryzacji dokumentów przewozowych, polityki celnej), dbając, by przepisy były korzystne i realistyczne dla branży. CLECAT ściśle współpracuje z FIATA – reprezentuje globalne stanowisko spedytorów na forum UE. Ponadto utrzymuje dialog z innymi organizacjami europejskimi (np. z organizacją przewoźników drogowych, portów, armatorów, spedytorów morskich), aby wypracować spójne stanowiska.
Struktura i osoby: Członkami są stowarzyszenia krajowe, które delegują swoich przedstawicieli do Rady CLECAT – to główny organ decyzyjny. Z ramienia Rady wybierany jest Prezydent CLECAT; od 2022 r. funkcję tę pełni Dimitri Serafimoff (Belgia). Wiceprezydentami są m.in. Antonella Straulino (Włochy) i inni europejscy liderzy spedycji. Bieżącą działalność koordynuje Dyrektor Generalna CLECAT, którą od lat jest Nicolette van der Jagt. Dzięki temu CLECAT dysponuje profesjonalnym zapleczem w Brukseli i skutecznie reprezentuje branżę przed organami UE.
4/ ELA – European Logistics Association (Europejskie Stowarzyszenie Logistyczne)

ELA tofederacja krajowych stowarzyszeń logistycznych, założona w 1984 r. Obejmuje swoim zasięgiem niemal wszystkie kraje Europy (ponad 30 organizacji członkowskich) i kilka spoza Europy. Poprzez sieć tych stowarzyszeń ELA dociera do ok. 55.000 profesjonalistów pracujących w logistyce i zarządzaniu łańcuchem dostaw. W Polsce partnerem ELA jest m.in. Polskie Stowarzyszenie Menedżerów Logistyki (PSML).
Cele i działalność: Celem ELA jest promocja zawodu logistyka oraz doskonalenie kompetencji w europejskiej logistyce. Stowarzyszenie tworzy platformę wymiany wiedzy i networkingu – organizuje coroczne European Logistics Congress i konkursy (np. ELA Awards dla najlepszych projektów logistycznych). ELA opracowała europejski system certyfikacji logistyków (standardy kompetencji, tytuły European Logistician), uznawany w wielu krajach. Działa na rzecz innowacji i najlepszych praktyk w zarządzaniu łańcuchem dostaw, publikując raporty i organizując warsztaty tematyczne. Poprzez swoich członków wpływa także pośrednio na ustawodawstwo, sygnalizując potrzeby branży w obszarach od edukacji po cyfryzację procesów.
Struktura i osoby: Federacją kieruje Zarząd ELA złożony z reprezentantów stowarzyszeń krajowych. Prezydentem ELA (kadencja 2-letnia) jest obecnie prof. Markus Mau z Niemiec (BVL). Wiceprezydentami są m.in. Mirek Rumler (Czechy) i Konstantinos Xyrafas (Grecja) – przedstawiciele innych krajów. Sekretariat ELA ma siedzibę w Brukseli i zapewnia obsługę administracyjną oraz koordynację projektów. Dzięki strukturze federacyjnej ELA łączy wiedzę ekspertów z całej Europy i dba o rozwój nowoczesnej logistyki na poziomie międzynarodowym.
źródło: informacja własna Lorry.pl, zestawienie opracowano na podstawie informacji z witryn organizacji i doniesień branżowych: ZMPD, TLP, OZPTD, PISiL, PUT, IRU, FIATA, CLECAT, ELA